Η στάση της Άγκυρας σηματοδοτεί μια σαφή στροφή στην πολιτική της έναντι των εθνικών διεκδικήσεων, μεταβαίνοντας από μια αμυντική ή κατευναστική προσέγγιση σε μια πιο προληπτική και θεσμικά κατοχυρωμένη λογική. Όταν μια διεκδίκηση θεσμοθετείται, αποκτά αυτόματα έννοια συνέχειας, όπου οι πολιτικές και οι δράσεις που απορρέουν από αυτήν είναι συνεπείς στον χρόνο και ανεξάρτητες από τις τρέχουσες κυβερνητικές αλλαγές. Αυτό της προσδίδει διοικητικό βάθος, καθώς ενσωματώνεται στους κρατικούς μηχανισμούς, τις υπηρεσίες και τις διαδικασίες, καθιστώντας την πιο δύσκολο να αναστραφεί. Επιπλέον, η θεσμοθέτηση προσδίδει μονιμότητα, ενσωματώνοντας τη διεκδίκηση σε νόμους, προεδρικά διατάγματα, ή ακόμα και σε διεθνείς συμφωνίες, εδραιώνοντάς την ως ένα μόνιμο στοιχείο της κρατικής πολιτικής. Στην περίπτωσή της Τουρκίας, αυτό μεταφράζεται σε ενσωμάτωση της αντίληψης περί «Γαλάζιας Πατρίδας» σε ακαδημαϊκό, στρατιωτικό και διπλωματικό επίπεδο, καθώς και σε νομοθετικές πρωτοβουλίες που αποτυπώνουν αυτές τις διεκδικήσεις.
Αντίθετα, η ελληνική αντίδραση φαίνεται να υιοθετεί μια στρατηγική απο-κλιμάκωσης και δημιουργίας θετικού κλίματος, εστιάζοντας στην ανάγκη για διάλογο και την αποφυγή της όξυνσης. Η απόφαση για την απόσυρση μέτρων που μπορούν να θεωρηθούν ως μέσα αποτροπής, αν και μπορεί να ερμηνευτεί με πολλαπλούς τρόπους, δείχνει μια τάση προς την επανεκκίνηση των διπλωματικών σχέσεων και την αναζήτηση λύσεων μέσω διαπραγματεύσεων. Αυτή η προσέγγιση, ενώ δείχνει καλή θέληση και προθυμία για την εξεύρεση κοινών σημείων, εγείρει και ερωτήματα σχετικά με την αποτελεσματικότητά της απέναντι σε μια χώρα που επιλέγει να θεσμοθετήσει τις διεκδικήσεις της. Η ελληνική πλευρά ουσιαστικά μεταθέτει το βάρος της πρωτοβουλίας και της ουσίας, ελπίζοντας ότι η Τουρκία θα ανταποκριθεί θετικά στις κινήσεις καλής θέλησης, αντί να προχωρήσει σε περαιτέρω ενέργειες που θα μπορούσαν να αυξήσουν τις εντάσεις.
Η παρούσα συγκυρία αναδεικνύει την πολυπλοκότητα των ελληνοτουρκικών σχέσεων, όπου η στρατηγική της «ασπίδας» και της «αναδίπλωσης» συνυπάρχουν με τη «θεσμοθέτηση» και την «απόσυρση μέτρων». Η Τουρκία, εδραιώνοντας τις διεκδικήσεις της σε θεσμικό επίπεδο, επιδιώκει να τους προσδώσει νομιμότητα και διάρκεια, κάνοντας πιο δύσκολη την αμφισβήτησή τους στο μέλλον. Η Αθήνα, από την άλλη, φαίνεται να προτάσσει την διπλωματία και την αποκλιμάκωση, ως προϋπόθεση για την ειρηνική επίλυση των διαφορών. Ουσιαστικά, η ελληνική πολιτική επιλέγει να μην ανταποδώσει με παρόμοια μέσα, αλλά να δώσει έμφαση στην ανάγκη για συνομιλίες και την εξεύρεση κοινών αποδεκτών λύσεων, πιστεύοντας ότι μακροπρόθεσμα αυτή η προσέγγιση είναι πιο επωφελής για τη σταθερότητα της περιοχής. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ενδιαφέρον αυτές τις εξελίξεις, αναμένοντας να διαφανεί εάν η προσέγγιση της Ελλάδας θα καταφέρει να «μαλακώσει» την τουρκική στάση ή εάν η θεσμοθέτηση των διεκδικήσεων από την Άγκυρα θα επιταχύνει μια διαδικασία που μπορεί να οδηγήσει σε περαιτέρω αναταραχές.
Η επιτυχία της ελληνικής στρατηγικής εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ανταπόκριση της Τουρκίας και την ικανότητά της να διαχειριστεί τις εσωτερικές της ισορροπίες, ενώ παράλληλα η Ελλάδα καλείται να παραμείνει σε εγρήγορση, διατηρώντας παράλληλα τις απαραίτητες δομές άμυνας και αποτροπής, ακόμη και αν επιλέγει να μην τις προτάσσει επί του παρόντος. Η ισορροπία ανάμεσα στην καλή θέληση και την εθνική ασφάλεια είναι λεπτή και απαιτεί συνεχή επαγρύπνηση.
