Η αλήθεια δεν είναι πάντα εύκολη. Υπάρχουν στιγμές που φοβόμαστε να πούμε αυτό που πραγματικά συνέβη, γιατί ξέρουμε πως μπορεί να προκαλέσει θυμό, απογοήτευση, μια δύσκολη συζήτηση ή ακόμη και μια σύγκρουση.
Της Θεοδοσίας Κυριάκου
Είναι φορές που από φόβο, επιλέγουμε να κρύψουμε κάτι, να πούμε μια μισή αλήθεια ή ένα ψέμα, πιστεύοντας πως με αυτόν τον τρόπο προστατεύουμε τη σχέση μας.
Όμως, τελικά, δεν την προστατεύουμε. Την πληγώνουμε.
Γιατί στις προσωπικές σχέσεις η ειλικρίνεια δεν είναι απλώς μια αρετή. Είναι η βάση της εμπιστοσύνης. Και όταν η εμπιστοσύνη χαθεί, ακόμη και η μεγαλύτερη αγάπη αρχίζει να αισθάνεται ανασφάλεια.
Το ψέμα μπορεί εκείνη τη στιγμή να μοιάζει σαν η εύκολη λύση. Αποφεύγουμε μια δύσκολη συζήτηση, γλιτώνουμε έναν καβγά και συνεχίζουμε σαν να μη συνέβη τίποτα. Μόνο που αυτή η ηρεμία είναι προσωρινή. Γιατί όταν η αλήθεια αποκαλυφθεί, το πρόβλημα δεν θα είναι πλέον μόνο αυτό που κάναμε. Θα είναι και το ότι δεν ήμασταν ειλικρινείς.
Και τότε ο άλλος δεν θα αναρωτηθεί μόνο «γιατί το έκανες;». Θα αναρωτηθεί: «Τι άλλο μου έχεις κρύψει; Πόσα από όσα μου είπες ήταν αλήθεια; Μπορώ ακόμη να σε εμπιστευτώ;»
Εκεί βρίσκεται η πραγματική ζημιά.
Και ίσως το χειρότερο που μπορούμε να κάνουμε σε αυτή τη στιγμή είναι να επιτεθούμε στον άλλον ή να του ρίξουμε ευθύνες. Να προσπαθήσουμε να μεταφέρουμε πάνω του το βάρος της δικής μας πράξης, επειδή δυσκολευόμαστε να παραδεχτούμε το λάθος μας.
Δεν χρειάζεται να ψάξουμε έναν ένοχο. Χρειάζεται να κοιτάξουμε τον εαυτό μας και να πούμε την αλήθεια.
«Έκανα λάθος.»
«Φοβήθηκα να σου το πω.»
«Φοβήθηκα την αντίδρασή σου.»
«Δεν ήξερα πώς να το διαχειριστώ.»
Ο φόβος μπορεί να εξηγεί γιατί κάναμε κάτι. Δεν το δικαιολογεί. Όμως, όταν έχουμε το θάρρος να αναγνωρίσουμε τον πραγματικό λόγο που μας οδήγησε σε μια πράξη, δίνουμε στον άλλον τη δυνατότητα να μας καταλάβει. Και ίσως, μέσα από αυτή την ειλικρίνεια, να μπορέσει να υπάρξει ξανά επικοινωνία.
Το να παραδεχτούμε ένα λάθος δεν είναι αδυναμία. Είναι δύναμη. Είναι ωριμότητα. Είναι σεβασμός απέναντι στον άνθρωπο που έχουμε απέναντί μας.
Γιατί κανείς δεν περιμένει από τον άνθρωπό του να είναι τέλειος. Περιμένει, όμως, να είναι αληθινός.
Μπορεί να θυμώσει. Μπορεί να πληγωθεί. Μπορεί να χρειαστεί χρόνο για να το επεξεργαστεί. Όμως μια δύσκολη αλήθεια αφήνει πάντα μια πόρτα ανοιχτή: τη δυνατότητα να μιλήσουμε, να καταλάβουμε, να συγχωρήσουμε και, αν το θέλουν και οι δύο, να ξαναχτίσουμε την εμπιστοσύνη.
Το ψέμα, αντίθετα, δημιουργεί αμφιβολία.
Και η αμφιβολία είναι ένας από τους μεγαλύτερους εχθρούς μιας σχέσης. Γιατί από τη στιγμή που θα μπει ανάμεσα σε δύο ανθρώπους, αρχίζει να επηρεάζει τα πάντα. Ένα μήνυμα, μια καθυστέρηση, μια αλλαγή στη συμπεριφορά. Πράγματα που πριν θεωρούσαμε φυσιολογικά, ξαφνικά αποκτούν άλλη σημασία.
Και τότε η σχέση παύει να είναι ένας ασφαλής χώρος.
Δεν χρειάζεται, λοιπόν, να κρύβουμε την αλήθεια για να προστατεύσουμε έναν άνθρωπο. Χρειάζεται να του τη λέμε με τρόπο που να δείχνει σεβασμό και αγάπη. Να αναλαμβάνουμε την ευθύνη για όσα κάναμε, χωρίς δικαιολογίες και χωρίς να ψάχνουμε κάποιον άλλον για να κατηγορήσουμε.
Γιατί μια σχέση μπορεί να αντέξει μια δύσκολη αλήθεια. Μπορεί να αντέξει έναν καβγά, μια απογοήτευση, ακόμη και μια μεγάλη κρίση, όταν υπάρχει ειλικρίνεια και πραγματική διάθεση να διορθωθούν τα πράγματα.
Αυτό που πολύ δύσκολα αντέχει είναι η απώλεια της εμπιστοσύνης.
Η στιγμή που ο άνθρωπος που αγαπάς σε κοιτάζει και σκέφτεται:
«Δεν ξέρω πια αν μπορώ να σε πιστέψω.»
Ίσως, λοιπόν, η αλήθεια να πονάει. Ίσως να μας εκθέτει. Ίσως να μας αναγκάζει να αντιμετωπίσουμε τις συνέπειες των πράξεών μας.
Όμως το ψέμα κάνει κάτι πολύ χειρότερο: βάζει τον άνθρωπο που αγαπάμε να αμφιβάλλει για εμάς.
Και όταν χαθεί η εμπιστοσύνη, δεν χάνεται μόνο η σιγουριά. Χάνεται ένα κομμάτι από την ασφάλεια, την ηρεμία και την καθαρότητα που έκανε τη σχέση να αξίζει.
Γι’ αυτό, όταν κάνουμε ένα λάθος, ας μην ψάχνουμε τρόπους να το κρύψουμε.
Ας βρούμε το θάρρος να το παραδεχτούμε.
Ας εξηγήσουμε γιατί φοβηθήκαμε.
Ας ζητήσουμε συγγνώμη χωρίς «αλλά».
Και ας αφήσουμε την αλήθεια να κάνει αυτό που το ψέμα δεν μπορεί ποτέ να κάνει: να μας δώσει μια πραγματική ευκαιρία να ξαναχτίσουμε την εμπιστοσύνη.
Ακολουθήστε την Θεοδοσία Κυριάκου
Facebook page εδώ
Instagram εδώ
