Σε νέα φάση οξείας κλιμάκωσης εισέρχεται η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Ο Ντόναλντ Τραμπ ετοιμάζεται να ανακοινώσει δέσμη αυστηρών οικονομικών μέτρων κατά του Ιράν, ενώ η Τεχεράνη προχωρά σε αυστηροποίηση των ελέγχων στα Στενά του Ορμούζ και προειδοποιεί ευρωπαϊκά κράτη για εμπλοκή στις πολεμικές επιχειρήσεις.
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, θα ανακοινώσει εντός της ημέρας μέτρα που η αμερικανική πλευρά χαρακτηρίζει ως τις «σκληρότερες κυρώσεις στην ιστορία». Με άρθρο γνώμης του στην εφημερίδα Financial Times, ο Αμερικανός αξιωματούχος έκανε λόγο για μια «οικονομική D-Day», η οποία αποσκοπεί στον πλήρη αποκλεισμό του Ιράν από το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα και τη διακοπή των εμπορικών του δεσμών.
Η αμερικανική στρατηγική στοχεύει τρίτες χώρες, τράπεζες και οντότητες που συνεχίζουν να αγοράζουν ιρανικό πετρέλαιο, να διενεργούν χρηματοπιστωτικές συναλλαγές ή να υποστηρίζουν το ναυτιλιακό δίκτυο της Τεχεράνης, θέτοντας τους διεθνείς εταίρους διλήμματα οικονομικών συνεπειών σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
«Ούτε σταγόνα πετρέλαιο»
Ποια είναι η αντίδραση του Ιράν; Η Τεχεράνη τονίζει ότι δεν πρόκειται να υποκύψει στην οικονομική πίεση – όπως δεν το έχει κάνει δεκαετίες τώρα – και αφετέρου προειδοποιεί με αντίποινα.
«Εάν ο οικονομικός πόλεμος συνεχιστεί, ούτε μια σταγόνα πετρελαίου δεν θα εξαχθεί, ούτε μέσω των Στενών του Ορμούζ ούτε από οπουδήποτε στον Περσικό Κόλπο», έγραψε ο Μοχσέν Ρεζάι, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Αντιδράσεις από την Κίνα, διαπραγματεύσεις με το Ομάν
Η πρόθεση των ΗΠΑ να επιβάλουν κυρώσεις σε χώρες που διατηρούν οικονομικές σχέσεις με το Ιράν προκάλεσε την αντίδραση του Πεκίνου. Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών της Κίνας, Λιν Τζιαν (Lin Jian), δήλωσε ότι οι τακτικές πιέσεων και οι κυρώσεις δεν συμβάλλουν στη επίλυση των προβλημάτων, προειδοποιώντας ότι τέτοιες ενέργειες εντείνουν τις εντάσεις και επιδεινώνουν την κατάσταση στην περιοχή.
Παρά το γεγονός ότι τις τελευταίες εβδομάδες δεν έχουν καταγραφεί απευθείας στρατιωτικά πλήγματα μεταξύ των εμπόλεμων πλευρών, δεν διεξάγονται ουσιαστικές διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό της εξάμηνης σύγκρουσης. Από την έναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ και του Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου, οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα και τον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, χιλιάδες άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους, κυρίως στο Ιράν και τον Λίβανο.
Στο διπλωματικό πεδίο, ο Υπουργός Εξωτερικών του Ομάν, Σαγίντ Μπαντρ Αλ-Μπουσαΐντι (Sayyid Badr Al-Busaidi), αναμένεται να επισκεφθεί την Τεχεράνη για συνομιλίες με την ιρανική ηγεσία σχετικά με τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαήλ Μπαγαΐ (Esmaeil Baghaei), επιβεβαίωσε την επίσκεψη, την ώρα που το Ομάν βρίσκεται στο επίκεντρο πιέσεων λόγω του ρόλου του ως διαμεσολαβητή.
Απειλές προς τη Βουλγαρία
Παράλληλα, το Ιράν απηύθυνε αυστηρή προειδοποίηση προς τη Βουλγαρία, σχετικά με τη χρήση του εδάφους της από τις αμερικανικές δυνάμεις. Ο Εσμαήλ Μπαγαΐ ανέφερε ότι η διάθεση υποδομών, όπως η αεροπορική βάση Bezmer για τη στάθμευση αμερικανικών αεροσκαφών ανεφοδιασμού, συνιστά συνέργεια σε πράξεις επιθετικότητας σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Η Τεχεράνη υποστήριξε ότι διατηρεί το δικαίωμα να στοχεύσει την πηγή οποιασδήποτε στρατιωτικής ενέργειας στρέφεται εναντίον της.
Στη θαλάσσια ζώνη των Στενών του Ορμούζ, η νεοσυσταθείσα «Αρχή Στενών Περσικού Κόλπου» του Ιράν ανακοίνωσε τη συμπερίληψη 45 δεξαμενόπλοιων σε «μαύρη λίστα» μεταξύ των οποίων και κάποια ελληνικών συμφερόντων, κατηγορώντας τα για παραβίαση των ιρανικών κανόνων ναυσιπλοΐας.
Τα συγκεκριμένα πλοία, στα οποία περιλαμβάνονται δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού πετρελαίου, υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και υγραερίου (LPG) εταιρειών από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία, τη Νότια Κορέα και ευρωπαϊκές χώρες, αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο επιβολής προστίμων, κατάσχεσης ή δέσμευσης του φορτίου τους.
Από την πλευρά τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες διατηρούν ναυτικό αποκλεισμό σε θαλάσσιες μεταφορές που σχετίζονται με το Ιράν, ενώ παράλληλα συντονίζουν τη διέλευση δεξαμενόπλοιων από τα Στενά. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Αμερικανού Υπουργού Ενέργειας, Κρις Ράιτ (Chris Wright), ο ημερήσιος μέσος όρος πετρελαίου που διέρχεται από το πέρασμα υπερβαίνει τα 8 εκατομμύρια βαρέλια, εν μέσω της συνεχιζόμενης αστάθειας στις διεθνείς αγορές καυσίμων.













