Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, έβαλε τέλος στις συζητήσεις που ήθελαν να υπάρχουν τριγωνικές συναλλαγές μεταξύ των ελληνικών τραπεζών και των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) να βρίσκονται υπό την άμεση εποπτεία της Κεντρικής Τράπεζας. Σύμφωνα με την σαφή και κατηγορηματική του δήλωση, τέτοιου είδους σχήματα, που συχνά αναφέρονται ως «αστικοί μύθοι», δεν εμπίπτουν ρητά στο ρυθμιστικό πλαίσιο της Τράπεζας της Ελλάδος. Η διατύπωση αυτή έρχεται να ξεκαθαρίσει το τοπίο σε σχέση με τη λειτουργία των funds που έχουν αποκτήσει χαρτοφυλάκια «κόκκινων δανείων» και διαχειρίζονται την είσπραξή τους, αποκλείοντας ουσιαστικά την άμεση εποπτική τους ευθύνη για τις συγκεκριμένες συναλλαγές. Η τοποθέτηση του κ. Στουρνάρα υπογραμμίζει τη διάκριση μεταξύ των ρόλων των συμβατικών, τραπεζικών ιδρυμάτων και των επενδυτικών funds που δραστηριοποιούνται πλέον στην αγορά ακινήτων και στο δανειακό χαρτοφυλάκιο.
Κατά την άποψή του, τα funds αυτά, έχοντας αποκτήσει την κυριότητα των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων, λειτουργούν σε ένα πεδίο που η εποπτική αρχή δεν μπορεί να παρέμβει άμεσα στην καθημερινή τους λειτουργία ή στις δοσοληψίες τους με τους προηγούμενους πιστωτές, όπως οι τράπεζες. Αυτή η διαφοροποίηση είναι κρίσιμη για την κατανόηση της δομής της αγοράς και των μηχανισμών που διέπουν τη διαχείριση των παλαιών δανείων, καθώς και για την αποφυγή παρανοήσεων σχετικά με την έκταση των αρμοδιοτήτων των εποπτικών φορέων. Επιπλέον, η δήλωση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο όπου η διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων αποτελεί κεντρικό άξονα της οικονομικής πολιτικής και συζητείται εκτενώς σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, θίγοντας εμμέσως το ζήτημα της εποπτείας, φαίνεται να θέλει να καταδείξει τα όρια της δύναμης της Κεντρικής Τράπεζας σε σχέση με τις δραστηριότητες εξωχρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.
Η σαφήνεια αυτή είναι αναγκαία προκειμένου να διασφαλιστεί η ορθή αντίληψη της επικρατούσας κατάστασης και να αποφευχθούν προσπάθειες για άσκηση πίεσης ή για επιβολή ρυθμίσεων που εκφεύγουν των υφιστάμενων νομικών πλαισίων. Η αναφορά του κ. Στουρνάρα σε «αστικό μύθο» υποδηλώνει ότι οι ισχυρισμοί για συντονισμένες, τριγωνικές συναλλαγές που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αθέμιτο ανταγωνισμό ή σε παρατύπους οικονομικούς χειρισμούς, δεν ευσταθούν από πλευράς εποπτικής αρχής. Αυτή η διευκρίνιση είναι κρίσιμη για την εμπιστοσύνη στην αγορά και για την σαφήνεια του ρυθμιστικού περιβάλλοντος. Οι τράπεζες, αφενός, και τα funds, αφετέρου, λειτουργούν με ξεκάθαρους κανόνες, και η Τράπεζα της Ελλάδος, παρότι δεν εποπτεύει απευθείας τις συναλλαγές των funds, παρακολουθεί στενά τη συνολική σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος και την υγεία των τραπεζών που συνεχίζουν να δραστηριοποιούνται.
Συμπερασματικά, η δήλωση του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος αποτελεί μια σημαντική αποσαφήνιση που στοχεύει να περιορίσει την παραπληροφόρηση και να θέσει τα πράγματα στη θέση τους όσον αφορά τη λειτουργία των servicers και τη σχέση τους με τις τράπεζες. Η έμφαση δίνεται στο ότι τα funds που διαχειρίζονται τα ”κόκκινα δάνεια” δεν μπορούν να εισέλθουν υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, κάτι που συνεπάγεται διαφορετικούς κανόνες παιχνιδιού για αυτές τις οντότητες, σε σύγκριση με τις αδειοδοτημένες τράπεζες. Αυτή η διάκριση είναι ζωτικής σημασίας για την κατανόηση των ρυθμιστικών ορίων και των αρμοδιοτήτων. Η επιμονή του κ. Στουρνάρα στην άποψη ότι οι αναφορές για αλληλοεπικαλυπτόμενες ή τριγωνικές συναλλαγές τραπεζών και servicers, οι οποίες θα μπορούσαν να υπονομεύουν την εποπτική λειτουργία, είναι απλώς «αστικοί μύθοι», στέλνει ένα ισχυρό μήνυμα.
Καταδεικνύει ότι η Κεντρική Τράπεζα είναι ενήμερη για τις τρέχουσες εξελίξεις στην αγορά, αλλά ταυτόχρονα επισημαίνει τα όρια των ρυθμιστικών της εργαλείων. Η οριοθέτηση των αρμοδιοτήτων είναι θεμελιώδης για την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς και την αποφυγή παρεξηγήσεων ή πιθανών αμφισβητήσεων της νομιμότητας των συναλλαγών που υλοποιούνται.
