Περαιτέρω ενίσχυση της πρόληψης εκτός νοσοκομείων, εξέταση της δυνατότητας προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα και νέα εργαλεία αξιοποίησης δεδομένων υγείας περιλαμβάνονται στις προτεραιότητες που παρουσίασε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη στις 20 Νοεμβρίου 2026.
Η τοποθέτηση έγινε σε στρογγυλή τράπεζα του ΣΦΕΕ και της EFPIA για την καρδιαγγειακή υγεία. Η κεντρική κατεύθυνση είναι η δημόσια φροντίδα να μην περιορίζεται στην αντιμετώπιση της νόσου μετά την εμφάνισή της, αλλά να συνδυάζει την έγκαιρη διάγνωση με υπηρεσίες που φτάνουν στον πολίτη.
Ο έλεγχος για τον καρκίνο του πνεύμονα βρίσκεται υπό εξέταση
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Υπουργείου, εξετάζεται η ένταξη προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα σε συνδυασμό με ηλικιακά και επιδημιολογικά κριτήρια. Ένα από τα βασικά στοιχεία που μελετώνται είναι το ιστορικό καπνίσματος, με αναφορά στο όριο των 20 pack-years — δηλαδή, ενδεικτικά, ένα πακέτο ημερησίως επί 20 χρόνια ή δύο πακέτα επί δέκα χρόνια.
Δεν ανακοινώθηκε ότι τέτοιο πρόγραμμα έχει ήδη αρχίσει ούτε ότι οι πολίτες μπορούν σήμερα να υποβάλουν αίτηση. Οι συγκεκριμένες παράμετροι παρουσιάστηκαν ως αντικείμενο σχεδιασμού και όχι ως οριστικά κριτήρια συμμετοχής. Όσοι ανησυχούν για την υγεία τους πρέπει να απευθύνονται στον θεράποντα ιατρό τους για εξατομικευμένη αξιολόγηση.
Πρόληψη στην κοινότητα και εμπόδια συμμετοχής
Με βάση την εμπειρία του προγράμματος «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», το Υπουργείο αναζητεί τρόπους να φτάσουν οι προληπτικές υπηρεσίες σε περισσότερους ανθρώπους. Στην ανακοίνωση γίνεται αναφορά σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Αθηνών για τη μελέτη των λόγων που ορισμένοι πολίτες δεν συμμετέχουν σε διαθέσιμους ελέγχους. Η έλλειψη ενημέρωσης, ο φόβος και οι κοινωνικές δυσκολίες αναγνωρίζονται ως πιθανά εμπόδια.
Παράλληλα αναφέρθηκαν 300 σταθμοί τηλεϊατρικής και 180 Κινητές Ομάδες Υγείας, με περισσότερους από 1.000 εργαζομένους, στο πλαίσιο της προσπάθειας προσέγγισης πολιτών με χρόνια νοσήματα. Η εφαρμογή απαιτεί συνεργασία με δήμους και τοπικές δομές υγείας.
Τι σχεδιάζεται για τα δεδομένα των ασθενών
Η αναπληρώτρια υπουργός αναφέρθηκε επίσης σε ανάπτυξη συστήματος με επιμέρους βάσεις και ανωνυμοποιημένα δεδομένα για ερευνητική χρήση, καθώς και στη διασύνδεση του Ατομικού Φακέλου Υγείας. Η ανακοίνωση θέτει την προστασία προσωπικών στοιχείων και την ορθή επιστημονική αξιοποίηση ως κρίσιμα ζητήματα που θα πρέπει να αποσαφηνιστούν κατά την υλοποίηση.
Συχνές ερωτήσεις για τον νέο σχεδιασμό
Μπορώ ήδη να κλείσω δωρεάν εξέταση καρκίνου πνεύμονα μέσω του νέου προγράμματος;
Όχι βάσει αυτής της ανακοίνωσης. Το ενδεχόμενο νέου προληπτικού ελέγχου βρίσκεται υπό εξέταση και δεν έχει ανακοινωθεί επίσημη διαδικασία συμμετοχής.
Τι σημαίνει ιστορικό 20 pack-years;
Πρόκειται για μέτρο της συνολικής έκθεσης στο κάπνισμα: ένα πακέτο ημερησίως επί είκοσι έτη αντιστοιχεί σε 20 pack-years. Δεν έχει δημοσιευτεί οριστικός κανονισμός δικαιούχων.
Για τις ήδη διαθέσιμες δράσεις πρόληψης μπορείτε να δείτε την ενημέρωσή μας για τις δωρεάν προληπτικές μαστογραφίες του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ».
Όπως επισημάνθηκε, τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης δεν αντικαθιστούν την κλινική κρίση του γιατρού. Η ανακοίνωση του Υπουργείου Υγείας παρουσιάζει τα επόμενα βήματα ως σχεδιασμό, χωρίς να ορίζει ακόμη χρονοδιάγραμμα για τον νέο έλεγχο.
