Με δηκτικούς τόνους, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, Μιχάλης Αποστολάκης, καταφέρθηκε κατά της κυβερνητικής ανακοίνωσης σχετικά με την «πρωτοβουλία» για την αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Ο κ. Αποστολάκης υπογράμμισε με έμφαση ότι η εν λόγω κίνηση, την οποία η κυβέρνηση επιχειρεί να παρουσιάσει ως μια πρωτότυπη εθνική πρωτοβουλία, δεν είναι παρά η εφαρμογή μιας αυστηρά υποχρεωτικής ευρωπαϊκής ρύθμισης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θέσει συγκεκριμένες κατευθύνσεις και δεσμεύσεις για όλα τα κράτη-μέλη, με στόχο τη σταθεροποίηση του τραπεζικού συστήματος και την προστασία των δανειοληπτών σε δύσκολες οικονομικές συγκυρίες. Η καθυστέρηση στην ενσωμάτωση αυτών των οδηγιών στο εθνικό δίκαιο, όπως επεσήμανε ο βουλευτής, δεν αποτελεί κάτι άξιο επαίνου, αλλά μια παράλειψη που όφειλε να είχε αποκατασταθεί πολύ νωρίτερα, συγκεκριμένα από τον Νοέμβριο του περασμένου έτους.
Η στρατηγική της κυβέρνησης να προβάλλει τις νομικές υποχρεώσεις ως δικές της πρωτοβουλίες εγείρει σοβαρά ερωτήματα. Φαίνεται να υπάρχει μια εσκεμμένη προσπάθεια να αποδοθεί στην εκτελεστική εξουσία η πατρότητα μιας πολιτικής που στην πραγματικότητα είναι αποτέλεσμα ευρωπαϊκών κανονισμών και οδηγιών. Το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, μέσω των στελεχών του, επισημαίνει την ανάγκη για ειλικρίνεια και διαφάνεια στην ενημέρωση του κοινού, αποφεύγοντας φανταχτερές ονομασίες και επικοινωνιακά τρικ που αποπροσανατολίζουν. Ο πραγματικός σκοπός είναι η αποτελεσματική αντιμετώπιση των οικονομικών προβλημάτων και η διασφάλιση της ευημερίας των πολιτών, όχι η ενίσχυση της προεκλογικής εικόνας της εκάστοτε κυβέρνησης μέσω παραπλανητικών ανακοινώσεων. Είναι επιτακτική ανάγκη να γίνει σαφές ότι οι ρυθμίσεις που αφορούν τα τραπεζικά δάνεια, ιδιαίτερα τα μη εξυπηρετούμενα, δεν είναι πλέον θέμα εθνικής διακριτικής ευχέρειας, αλλά εντάσσονται σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Η Εθνική Τράπεζα, όπως και οι υπόλοιπες τράπεζες, οφείλει να συμμορφωθεί με τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και της Τράπεζας της Ελλάδος, οι οποίες με τη σειρά τους υπαγορεύουν την εφαρμογή συγκεκριμένων κανόνων. Η «πρωτοβουλία» για την οποία γίνεται λόγος, ουσιαστικά, θεσμοθετεί μηχανισμούς και διαδικασίες που προβλέπονται από την ευρωπαϊκή νομοθεσία, με απώτερο σκοπό την προστασία του χρηματοπιστωτικού συστήματος και την άμβλυνση των συνεπειών της οικονομικής αστάθειας σε ατομικό επίπεδο. Η υπερβολική έμφαση στην «εθνική» διάσταση της πρωτοβουλίας μοιάζει να υποβαθμίζει τη σημασία της ευρωπαϊκής ενοποίησης και των κοινών κανόνων που διέπουν την οικονομική ζωή. Επιπλέον, ο κ. Αποστολάκης εστιάζει στην αναγκαιότητα να κατανοήσουν οι πολίτες ότι η προστασία που προσφέρει η νέα ρύθμιση δεν είναι ένα «δωράκι» της κυβέρνησης, αλλά μια θεσμοθετημένη υποχρέωση που προκύπτει από τις ευρύτερες ευρωπαϊκές συμφωνίες.
Η προσπάθεια να παρουσιαστεί η ενσωμάτωση μιας ευρωπαϊκής οδηγίας ως μια αυτόνομη επιτυχία της τρέχουσας πολιτικής ηγεσίας, προσφέρει μια στρεβλή εικόνα της πραγματικότητας. Η Ευρώπη καθορίζει πλέον σε μεγάλο βαθμό το νομικό και οικονομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτουργούν τα κράτη-μέλη, και η συμμόρφωση με τις οδηγίες της δεν αποτελεί προνόμιο, αλλά αυστηρή υποχρέωση. Η πολιτική σκοπιμότητα, στην προκειμένη περίπτωση, φαίνεται να επισκιάζει την ανάγκη για σαφή ενημέρωση και υπεύθυνη διαχείριση της πληροφόρησης προς τους πολίτες, οι οποίοι δικαιούνται να γνωρίζουν την πραγματική προέλευση και το πλαίσιο των ρυθμίσεων που τους αφορούν άμεσα. Τέλος, η έμφαση που δίνεται στο ότι η ρύθμιση «δεν θα επιβαρύνει τους πολίτες», παρότι αναμενόμενη, εγείρει ερωτήματα για το πώς ακριβώς θα επιμεριστεί το όποιο κόστος, μακροπρόθεσμα.
Η υπευθυνότητα επιβάλλει τη διαφάνεια σε κάθε στάδιο, από την αρχική θέσπιση έως την εφαρμογή της. Η αποσιώπηση ή η υποβάθμιση της ευρωπαϊκής διάστασης μιας τόσο σημαντικής ρύθμισης, όπως αυτή που αφορά τα δάνεια, υπονομεύει την αξιοπιστία των κυβερνητικών ανακοινώσεων. Ο πολίτης πρέπει να είναι πλήρως ενήμερος για τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις της χώρας και για το πώς αυτές μεταφράζονται σε εθνικό δίκαιο, αντί να γίνεται θεατής μιας επικοινωνιακής διαχείρισης που αλλοιώνει την πραγματικότητα.
