Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα στοιχεία που αφορούν στην οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών στη χώρα μας, όπως προκύπτουν από την πιο πρόσφατη εκτίμηση. Το έτος 2024 σηματοδότησε μια δυσμενή τροπή, καθώς το ποσοστό του ελληνικού πληθυσμού που βρέθηκε σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού ανήλθε στο 27,5%. Αυτή η εκτίμηση αντιστοιχεί σε έναν σημαντικό αριθμό πολιτών, ο οποίος αγγίζει τους 2,8 εκατομμύρια ανθρώπους, δηλαδή περίπου έναν στους τέσσερις κατοίκους της χώρας. Η έννοια του κινδύνου φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού καλύπτει ένα ευρύ φάσμα δυσμενών συνθηκών, όπως η έλλειψη επαρκών εισοδημάτων, η δυσκολία κάλυψης βασικών αναγκών, ο περιορισμένος δανεισμός, η έλλειψη επαφών και η μειωμένη πρόσβαση σε αγαθά και υπηρεσίες, γεγονός που επιδεινώνει τη θέση των πιο ευάλωτων ομάδων. Η αύξηση αυτή του κινδύνου είναι ζωτικής σημασίας για την κατανόηση της τρέχουσας κοινωνικοοικονομικής πραγματικότητας.
Υποδηλώνει ότι, παρά τις όποιες προσπάθειες για την ενίσχυση της οικονομίας, ένα σημαντικό τμήμα του πληθυσμού εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις στην καθημερινή του ζωή. Ο κίνδυνος φτώχειας δεν αφορά μόνο την έλλειψη χρημάτων, αλλά και τον κοινωνικό αποκλεισμό, δηλαδή την απομόνωση και τον περιορισμό της συμμετοχής σε διάφορες πτυχές της κοινωνικής ζωής. Αυτό μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία, την εκπαίδευση και τις γενικότερες ευκαιρίες των ατόμων, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο δυσκολιών που δύσκολα σπάει. Η κατάσταση αυτή θέτει επιτακτικά το ζήτημα της ανάγκης για την υιοθέτηση στοχευμένων και αποτελεσματικών πολιτικών. Η αντιμετώπιση του κινδύνου φτώχειας απαιτεί μια πολυδιάστατη προσέγγιση, η οποία θα εστιάζει τόσο στην οικονομική ενίσχυση των ευάλωτων νοικοκυριών, όσο και στην ενίσχυση της πρόσβασής τους σε ποιοτικές υπηρεσίες, όπως η υγεία, η εκπαίδευση, και η στέγαση.
Παράλληλα, είναι απαραίτητη η ενθάρρυνση της δημιουργίας ποιοτικών θέσεων εργασίας και η ενίσχυση των κοινωνικών δικτύων στήριξης, ώστε να μην μένει κανείς πίσω. Η εστίαση στην πρόληψη και στην ενδυνάμωση των ατόμων και των οικογενειών είναι κρίσιμη για την ανάσχεση αυτής της αρνητικής τάσης. Η επικράτηση αυτών των στατιστικών στοιχείων, που δείχνουν ότι ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού βρίσκεται στο όριο της οικονομικής αστάθειας, εγείρει σημαντικές ανησυχίες για την κοινωνική συνοχή και την ευημερία της χώρας. Η διεύρυνση του χάσματος μεταξύ των κοινωνικών ομάδων μπορεί να οδηγήσει σε εντάσεις και να επηρεάσει αρνητικά την ανάπτυξη. Είναι πλέον σαφές ότι απαιτούνται αποφασιστικές παρεμβάσεις για την αναστροφή αυτής της πορείας, με έμφαση στη δημιουργία ενός πιο ισότιμου κοινωνικού περιβάλλοντος όπου όλοι οι πολίτες θα έχουν την ευκαιρία να ζήσουν μια ζωή με αξιοπρέπεια και ασφάλεια, απαλλαγμένοι από το διαρκές άγχος της έλλειψης.
Η αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος είναι επείγουσα και απαιτεί συλλογική προσπάθεια.