Η ακαδημαϊκή μου πορεία στο Αμερικανικό Πανεπιστήμιο του Καΐρου (AUC) υπήρξε μια αξιοσημείωτη εμπειρία, όπου μου ανατέθηκε η διδασκαλία δύο μαθημάτων συγκριτικής και διεθνούς εκπαίδευσης. Η πλειονότητα των φοιτητών μου προέρχονταν από την Αίγυπτο, πολλοί εκ των οποίων είχαν ολοκληρώσει τις προπτυχιακές τους σπουδές στο ίδιο το AUC. Αυτό το ιδιαίτερο μαθησιακό περιβάλλον, όπου η κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα συναντούσε την εστίαση σε διεθνή ζητήματα, μου έδωσε την ευκαιρία να έρθω αντιμέτωπος με ένα απροσδόκητο, αλλά συναρπαστικό, στοιχείο: την παρουσία και την απήχηση του Κωνσταντίνου Καβάφη στην καθημερινότητα των φοιτητών. Η συζήτηση για τον ποιητή, όχι ως ακαδημαϊκό αντικείμενο, αλλά ως ζωντανή πολιτισμική αναφορά, ήταν μια ευχάριστη έκπληξη που με ώθησε σε περαιτέρω διερεύνηση. Η ανακάλυψη ότι ο Καβάφης αποτελούσε σημείο αναφοράς για αυτούς τους νέους, που προέρχονταν από έναν πλούσιο και πολύπλοκο πολιτισμικό χώρο, ήταν ιδιαίτερα διαφωτιστική.
Το γεγονός ότι φοιτητές με ισχυρό προσανατολισμό προς τις δυτικές ακαδημαϊκές παραδόσεις, ή ακόμη και με άμεση σύνδεση με την Αμερικανική κουλτούρα μέσω των σπουδών τους, αναφέρονταν συχνά στον αλεξανδρινό ποιητή, υπογραμμίζει την διαχρονική και καθολική του απήχηση. Αυτό δεν αφορούσε μόνο την εγγύτητα στην ιστορική του πατρίδα, αλλά κυρίως την ικανότητα του έργου του να διαπερνά τους χωροχρονικούς περιορισμούς και να αγγίζει την καρδιά σύγχρονων προβληματισμών. Η ποίησή του, με την ειλικρίνεια και την ενδοσκόπησή της, προσέφερε μια μοναδική οπτική γωνία στην κατανόηση της ανθρώπινης εμπειρίας, κάτι που φάνηκε να εκτιμούν βαθιά οι φοιτητές. Η ενασχόληση με τον Καβάφη, υπό το πρίσμα αυτής της απρόσμενης ακαδημαϊκής συνάφειας, έγινε πιο ουσιαστική. Η αίσθηση ότι οι φοιτητές μου, με το διεθνές τους υπόβαθρο, αναγνώριζαν την αξία και τη σημασία του, με έκανε να αναρωτηθώ για τις ιδιαίτερες ποιότητες που καθιστούν το έργο του τόσο διαχρονικό.
Ήταν ο τρόπος του να συνδυάζει το προσωπικό με το ιστορικό; Η μελαγχολική, αλλά ταυτόχρονα ρεαλιστική, απεικόνιση της ζωής; Ή μήπως η αίσθηση της παροδικότητας και η αναζήτηση νοήματος σε έναν κόσμο που συνεχώς μεταβάλλεται; Η επαφή με αυτούς τους νέους ανθρώπους, οι οποίοι απομυθοποιούσαν την τέχνη του και την ενσωμάτωναν στην καθημερινότητά τους, έδωσε μια νέα διάσταση στην κατανόηση του σπουδαίου αυτού ποιητή, καθιστώντας την διδασκαλία μου ακόμη πιο πλούσια και εμπνευσμένη. Η αλληλεπίδραση αυτή επέκτεινε την κατανόησή μου για τον τρόπο που η λογοτεχνία λειτουργεί πέρα από ακαδημαϊκά πλαίσια, διαπερνώντας πολιτισμικά και γεωγραφικά όρια. Ο Καβάφης, ζώντας και δημιουργώντας στην Αλεξάνδρεια, μια πόλη-σταυροδρόμι πολιτισμών, ενσωμάτωσε στην ποίησή του την πολυπλοκότητα της ταυτότητας, της μνήμης και της ιστορίας. Η ικανότητά του να θίγει θέματα όπως η νοσταλγία, η απογοήτευση, η αξιοπρέπεια απέναντι στην ήττα, και η αναζήτηση του χαμένου εαυτού, βρήκε απήχηση ακόμη και σε ένα φοιτητικό κοινό μακριά από την άμεση πολιτισμική του κληρονομιά.
Αυτό επιβεβαιώνει ότι το πραγματικά σπουδαίο έργο τέχνης μεταφέρεται από γενιά σε γενιά, προσαρμόζεται στα εκάστοτε συμφραζόμενα και συνεχίζει να προσφέρει νόημα και προβληματισμό.
