© Απαγορεύεται από το δίκαιο της Πνευμ. Ιδιοκτησίας η καθ΄οιονδήποτε τρόπο παράνομη χρήση/ιδιοποίηση του παρόντος, με βαρύτατες αστικές και ποινικές κυρώσεις για τον παραβάτη
Ο Δημήτρης Μαραμής, συνθέτει μία μεγάλη συναυλία στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, υπό τον τίτλο «Τετραλογία», επιλέγοντας τις σημαντικότερες μουσικές στιγμές από τα τέσσερα μουσικοθεατρικά του έργα, «Ερωτόκριτος», «Στοιχειωμένοι», «Καπετάν Μιχάλης» και «Ελευθέριος Βενιζέλος».
Η συναυλία, παραγωγή του Συλλόγου «Οι Φίλοι της Μουσικής», θα παρουσιαστεί στην Αίθουσα «Χρήστος Λαμπράκης», το Σάββατο 28 Μαρτίου στις 8:30 μ.μ.· τα έσοδά της, θα διατεθούν για την ενίσχυση των Υποτροφιών του Συλλόγου.
Ο συνθέτης μίλησε μαζί μας.
«Ερωτόκριτος», «Στοιχειωμένοι», «Καπετάν Μιχάλης», «Ελευθέριος Βενιζέλος»· πείτε μας δυο λόγια, για κάθε μία από αυτές τις σημαντικές σας στιγμές.
«Καταρχάς και τα τέσσερα παραπάνω έργα είναι εκτενή μουσικοθεατρικά έργα, με αδιάλειπτη μουσική ροή, χωρίς πρόζα ενδιάμεσα στις σκηνές τους, σε μία υβριδική μουσική φόρμα. Ο “Ερωτόκριτος” είναι το σύγχρονο ελληνικό μιούζικαλ που με λιμπρέτο βασισμένο στους αθάνατους στίχους του Κορνάρου, εγκαινίασε την Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, οι “Στοιχειωμένοι” είναι η μουσικοθεατρική τριλογία που αναγέννησε μουσικά τα δύο αριστουργηματικά μας δημοτικά τραγούδια –“Το Γιοφύρι της Άρτας”, “Το Τραγούδι του Νεκρού Αδελφού” και τον θρύλο “Το Στοιχειό της Χάρμαινας” σε ποίηση Σωτήρη Τριβιζά. Ο “Καπετάν Μιχάλης” είναι όπερα βασισμένη πάνω στον πεζό λόγο του Νίκου Καζαντζάκη και ο “Ελευθέριος Βενιζέλος” είναι όπερα βασισμένη σε αληθινά πρόσωπα και γεγονότα, σε λιμπρέτο επίσης του Σωτήρη Τριβιζά».
Η «Τετραλογία» φέρνει μαζί αυτά τα τέσσερα, μεγάλα έργα σας. Τι σας οδήγησε σε αυτή τη σύνθεση, σε αυτή τη συνάντησή τους; Και, τελικά, ενώνονται, συναντιούνται τα έργα αυτά σε ένα ενιαίο σύνολο;
«Και τα τέσσερα έργα συναντιούνται θεματολογικά με το αρχέγονο πάθος της ανθρώπινης συνείδησης και το ευάλωτο στοιχείο της ανθρώπινης φύσης, παράδειγμα: την υπόσχεση και πίστη ενός Ερωτόκριτου για τον πόθο του, το τάξιμο ενός Κωσταντή από τους “Στοιχειωμένους”, στη μάνα του, το όραμα και πίστη ενός Καπετάν Μιχάλη για την ελευθερία, και, τέλος, το όραμα, την πίστη και τον ρεαλισμό ενός Βενιζέλου για την πατρίδα του.
Η αιτία που τα φέρνει μαζί στο Μέγαρο Μουσικής το 2026, είναι πως μόνο ο “Ερωτόκριτος” ολοκλήρωσε τον κύκλο παραστάσεων που του άξιζε. Τα υπόλοιπα έργα μου, δεν ευτύχησαν στην Αθήνα να διεκδικήσουν τον χώρο τους. Οι “Στοιχειωμένοι” δεν ολοκλήρωσαν τον κύκλο των παραστάσεων τους παρά την επιτυχία τους, με κυριότερο λόγο την πανδημία, και τα άλλα δύο έργα “Καπετάν Μιχάλης” και “Ελευθέριος Βενιζέλος”, αν και ανέβηκαν ως πλήρεις παραγωγές στην Κρήτη, δεν τους επετράπη ποτέ να παρουσιαστούν στην Αθήνα. Συνεπώς, έρχομαι να τα γνωστοποιήσω στον κόσμο, έστω και αποσπασματικά, και να επανασυστηθώ στο αθηναϊκό κοινό, από το 2019, που ήταν η τελευταία φορά που παρουσίασα εκτενές έργο μου στην Αθήνα».
Κάποια δυσκολία που συναντήσατε στο στήσιμο της «Τετραλογίας»; Κάποια στιγμή που έντονα, συναισθηματικά σας διακίνησε;
«Η μόνη δυσκολία είναι ο συντονισμός τόσων πολλών ατόμων και διαφορετικών ιδιοσυγκρασιών που έχω αναλάβει να φέρω εις πέρας· και η υψηλή ευθύνη που τρέφω απέναντι στο ακροατήριό μου. Και, φυσικά, για να φέρω πέντε χορωδίες από την περιφέρεια, Φωκίδα και Βοιωτία, σημαίνει πως ταξιδεύω κιόλας εκεί…»
Η επερχόμενη συναυλία στο Μέγαρο είναι μια πολυπληθής παραγωγή, 300 χορωδών, μουσικών και τραγουδιστών! Αν κι είστε εξοικειωμένος με τα πολυπληθή και τα δύσκολα, στα μάτια μας φαντάζει πολυδιάστατα και ιδιαίτερα δύσκολο εγχείρημα! Είναι; Και τι σημαίνει για εσάς αυτή η κλίμακα; Πώς τη βιώνετε και πώς επηρεάζει τη μουσική αφήγηση;
«Έχω ένα πάθος -και τρέλα αν θέλετε, με το να ενώνω ανθρώπους μέσω της μουσικής. Η μουσική έχει αυτή την τεράστια δύναμη. Το βλέπετε πως γίνεται μέσα σε μία χορωδία, σε μία ορχήστρα, σε μία φιλαρμονική. Όλοι μελετούν κι επικοινωνούν μέσα από τις νότες και το μουσικό όραμα ενός συνθέτη. Μία συναυλία μουσικής έχει αυτή τη μοναδική, μαγική δύναμη να ενώνει ένα πλήθος ανθρώπων σε ένα σώμα. Η παρτιτούρα είναι το πλαίσιο, μέσα στο οποίο επιστρατεύονται όλοι μου οι μουσικοί συνεργάτες».
Η συναυλία είναι αφιερωμένη στη μνήμη του Άρη και της Λίλιαν Βουδούρη. Τι σημαίνει αυτή η αφιέρωση για εσάς, προσωπικά και καλλιτεχνικά;
«Τιμούμε την ευεργεσία και χορηγία στη γνώση και στη μουσική της χώρας μέσα από αυτούς τους ανθρώπους που δημιούργησαν το συγκεκριμένο αυτό Ίδρυμα στο οποίο οφείλουμε τη Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος “Λίλιαν Βουδούρη”. Πρέπει, με κάποιον τρόπο, να εκφράζουμε κι ένα “ευχαριστώ” στο καλό και αγαθό έργο».
Τι θα θέλατε να πάρει μαζί του ο θεατής, φεύγοντας από την αίθουσα «Χρήστος Λαμπράκης», το βράδυ της συναυλίας;
«Τον προσκαλώ να αποδράσει από την ευτέλεια, το ψεύδος και να αντισταθεί στη φθορά και την οχλοβοή της καθημερινότητας, να υψωθεί πνευματικά, καθώς αυτό είναι η μοναδικότητα του ανθρώπου, το πνευματικά ανώτερο. Να αποδράσει μέσα από δημιουργία ελληνική, με την τόσο όμορφη ελληνική γλώσσα και τη μουσική που γεννιέται μέσα από την εκπληκτική αυτή ποίηση του Βιτσέντζου Κορνάρου, του Δημοτικού Τραγουδιού και του ρωμαλέου Νίκου Καζαντζάκη».
Σκέψεις, συναισθήματα πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από μια συναυλία;
«Η κινητήριος δύναμη σε ό,τι κάνω είναι το πάθος, καθώς η τέχνη ανοίγει παράθυρα σε άγνωστους ή ξεχασμένους κόσμους του υποσυνείδητου μέσα μας».
Ποίηση, δημοτικό τραγούδι, παράδοση, μύθοι, σκοτεινές δυνάμεις, υπερφυσικό, λογοτεχνία και ιστορία· μιλήστε μας για αυτούς τους τόπους της ελληνικής γραμματείας, που μοιάζει ιδιαίτερα να σας ελκύουν!
«Επιλέγω και με εμπνέουν έργα, γραπτά ή και προφορικά, που εκφράζουν με τον πιο βαθύ τρόπο τις αρχέγονες μνήμες της ανθρώπινης συνείδησης. Το υλικό της τέχνης είναι η μνήμη. Η μνήμη είναι η πυξίδα για την πορεία σου στο μέλλον, γιατί σε οδηγεί στην αυτογνωσία. Η αυτογνωσία είναι το πιο ισχυρό όπλο του ανθρώπου, για να αποφύγει την επανάληψη λαθών και να πορευτεί με υγιή τρόπο στη ζωή του. Αλλά και για να ζήσει πιο αληθινά, πιο έντονα, πιο ουσιαστικά. Να κατανοήσει την ίδια τη ζωή καλύτερα και να την ξεζουμίσει. Δεν είναι, όμως, εύκολα κατακτήσιμη η αυτογνωσία. Θέλει δουλειά».
Θα μπορούσαμε να πούμε πως έχετε το βλέμμα στραμμένο και σε χρόνια παρελθοντικά! Ισχύει; Και αν ναι, μιλήστε μας για τα πολύτιμα που εκεί εντοπίζετε!
«Σε όσα μόλις ανέφερα, θα συμπληρώσω απλά πως το βλέμμα μου το έχω στραμμένο στο μέλλον κι απλά χρειάζομαι τα όπλα της σοφίας από το παρελθόν για να μπορέσω να πορευτώ στο μέλλον. Τα έργα με τα οποία καταπιάνομαι μπορεί να προέρχονται από βαθύ παρελθόν, αλλά είναι κλασσικά· που σημαίνει άφθαρτα στον χρόνο, διαχρονικά. Και με το να τα αναγεννώ στη δική μου σύγχρονη, ιδιοσυγκρασιακή μου μουσική γλώσσα, καταγράφω τη δική μου σύγχρονη εποχή».
Ένα σχόλιό σας, για τη σχέση του ελληνικού κοινού με το μουσικό θέατρο; Και με τη μουσική, ευρύτερα;
«Ένα πράγμα ξέρω. Το κοινό έχει ανάγκη από καλό έργο. Καλή μουσική. Όταν το έργο είναι καλό, το κοινό το υποδέχεται θερμά ή και με ενθουσιασμό. Επειδή παρουσιάζονται, αβασάνιστα, έργα πρόχειρα κι επιφανειακά έργα είτε ως ποιοτικά είτε ως εμπορικά και, τελικά, δεν είναι τίποτα από όλα αυτά, το κοινό απογοητεύεται. Δεν φταίει το κοινό, φταίει το έργο».
Μια στιγμή της πλούσιας – δημιουργιών και διακρίσεων – καλλιτεχνικής σας διαδρομής, που κρατάτε ιδιαίτερα μέσα σας;
«Αναμφισβήτητα η περίοδος που ανέβηκε ο “Ερωτόκριτος” στην Εθνική Λυρική Σκηνή, ήταν κομβική στιγμή στην πορεία μου και με ακολουθεί έως και σήμερα· αλλά και η επιτυχής πρεμιέρα του Κονσέρτου μου για Σαξόφωνο και Ορχήστρα στην Κίνα, δεν είναι κάτι που το προσπερνάς έτσι».
Κοιτώντας μπροστά, ποιοι κόσμοι, ποια κείμενα νιώθετε ότι σας καλούν για το επόμενο έργο σας;
«Επειδή διανύουμε μία περίοδο παρακμής της ανθρωπότητας που κινδυνεύει να χάσει κάθε πηγή πνευματικότητας, καλούμαι για ακόμα πιο σθεναρή αντίσταση σε όλον αυτόν τον εικονικό κόσμο ψευδαισθήσεων. Δεν απαντώ, λοιπόν, συγκεκριμένα για ποιο θα είναι το επόμενο έργο μου, αλλά για το ποια θα είναι πρόθεσή του».
Κάτι που σας δίνει χαρά;
«Μου δίνουν χαρά τα πράσινα βλαστάρια που σκάνε από τα δεντράκια που βιάζονται να ξυπνήσουν την άνοιξη, πριν την ώρα της».
Να κλείσουμε με μια ευχή σας;
«Επιστροφή στον άνθρωπο».
Ταυτότητα Συναυλίας
Σύνθεση: Δημήτρης Μαραμής
ΦΙΛΑΡΜΟΝΙΑ ΟΡΧΗΣΤΡΑ ΑΘΗΝΩΝ
Μουσική Διεύθυνση: Νίκος Μαλιάρας
Τραγουδιστές: Σταύριος Σιόλας, Αργυρώ Καπαρού, Αγγελική Τουμπανάκη, Σταύρος Σαλαμπασόπουλος, Δήμητρα Σελεμίδου, Νίκος Παπουτσής, Ελένη Δημοπούλου, Μέλα Γεροφώτη, Βιολέττα Γαλανού.
Λυρικοί Μονωδοί: Χάρης Ανδριανός, Μαρία Κόκκα, Άγγελος Χονδρογιάννης, Νίκος Ζιάζιαρης, Σταμάτης Πακάκης.
Χορωδίες:
Musica Xορωδία Φίλων της Μουσικής, Διδασκαλία Δημήτρης Μπουζάνης
Νεανική Χορωδία Λεοντείου Σχολής Νέας Σμύρνης, Διδασκαλία Κατερίνα Βασιλικού
Επίσης:
Δημοτική Χορωδία Θήβας και Ορφέας Ιτέας, Διδασκαλία Αλέξανδρος Κομνάς
Θάμυρις του Λαογραφικού Ομίλου Ιτέας «Το Χοροστάσι», Διδασκαλία Ιωάννης Χατζής
Καλλιτεχνικό Εργαστήρι Ιτέας, Διδασκαλία Ευστάθιος Αρβανίτης
Φωνητικό Σύνολο «Ηχώ» Ωδείου Άμφισσας, Διδασκαλία Ελένη Ιντέρνου
Κινησιολογική Επιμέλεια: Φαίδρα Νταϊόγλου
Ηχητικός Σχεδιασμός: Γιώργος Αλειφέρης
Φωτιστικός σχεδιασμός: Γιάννης Χριστοδουλάκης
ΧΟΡΗΓΟΣ Ίδρυμα Λίλιαν Βουδούρη
Τιμές εισιτηρίων
€39.00, €35.00, €30.00, €25.00, €18.00,
€12.00, €10.00 Εκπτωτικό
ΕΙΔΙΚΕΣ ΤΙΜΕΣ ΓΙΑ ΟΜΑΔΙΚΑ ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ:
210 7282333
